Itinera Institute - Thema’s - Economie & Innovatie

Het euro-beleid in de weegschaal: too little, but not (yet) too late

Wed, 01 Feb 2012 12:00:00 +0100

Marc De Vos biedt een breedbeeld op het crisisbeleid voor de euro. Doorheen alle ruis is de basisrichting de goede, zij het onvolledig. Maar de Europese politici spelen een historisch pokerspel met een andere timing dan de financiële markten. Daardoor is het onwaarschijnlijk dat de eurozone intact door de crisis komt.

België verdeeld tussen staking en anti-staking

Tue, 31 Jan 2012 12:00:00 +0100

Jean Hindriks en Laurent Hanseeuw laten hun licht schijnen over de volksoppositie tegen de algemene staking van deze maandag 30 januari. Ze verklaren de ogenschijnlijke paradox die stelt dat krachtige vakbonden een nuttige waarborg zijn tegen niet-opportune stakingen.

Presentatie Marc De Vos: Geluk en politiek

Mon, 30 Jan 2012 12:00:00 +0100

Presentatie Vandenbroucke geluk en politiek

Mon, 30 Jan 2012 12:00:00 +0100

Waarom onze overheidsschuld omlaag moet

Fri, 27 Jan 2012 12:00:00 +0100

Marc De Vos en Ivan Van de Cloot leggen uit waarom de Belgische overheidsschuld problematisch is. We zullen, helaas, in lengte van jaren de schulderfenis van het verleden moeten afbouwen om de toekomst op te bouwen.

In Europa moet er ook beweging zijn!

Thu, 26 Jan 2012 12:00:00 +0100

Laurent Hanseeuw herinnert ons aan het belang van factormobiliteit, en meer specifiek mobiliteit van arbeid, in de structuur van een optimale monetaire zone. Vergeleken met de VS zijn Europese werknemers weigerachtig om zich te verplaatsen, zelfs in hun eigen staat. Talen vormen een natuurlijke barrière, maar er zijn nog vele andere die beleidsmakers moeten aanpakken.

Geluk en politiek: een pleidooi voor helder denken

Thu, 19 Jan 2012 12:00:00 +0100

Zeggen dat de hoogte van het BBP onze beste maatstaf voor welzijn is, is even krom geredeneerd als zeggen dat het Bruto Nationaal Geluk onze beste maatstaf is, aldus Frank Vandenbroucke in een reactie op de discussietekst van Marc De Vos over geluk en politiek.

BTW-verlaging in de Horeca: wie vaart er wel bij?

Tue, 17 Jan 2012 12:00:00 +0100

Laurent Hanseeuw en Jean Hindriks analyseren de impact van de Btw-verlaging in de horeca, geïntroduceerd in 2010. Eerst en vooral, bekijken ze de economische argumenten die pleiten voor een dergelijk verlaagd tarief. Daarna analyseren ze de impact van deze verlaging, steunend op de destijds aangehaalde redenen ter rechtvaardiging van deze maatregel. We kunnen concluderen dat de impact vrij bescheiden is geweest op vlak van jobcreatie en dat de sector vooral hevig blootgesteld blijft aan zwartwerk.

De Euro-crisis: alles wat je altijd al hebt willen weten maar nooit hebt kunnen vragen

Fri, 06 Jan 2012 12:00:00 +0100

Etienne de Callataÿ legt uit welke economische beginselen aan de basis liggen van de eurocrisis. Hij beschrijft de mogelijke gevolgen van deze crisis en de mogelijke oplossingen we kunnen treffen.

De toekomst zal mooi zijn, als we dat willen

Wed, 04 Jan 2012 12:00:00 +0100

Marc De Vos opent het nieuwe jaar met een dosis optimisme. Op korte termijn staan vele lichten op rood. Maar als we de juiste hervormingen doen, zal het weer op het einde van de tunnel mooier zijn dan aan het begin.

Pleidooi voor een brede pensioenstrategie

Thu, 22 Dec 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos reageert op het pensioenprotest en ziet verzuring door een combinatie van negationisme, fundamentalisme en utopisme. Hij bepleit een algemene mobilisatie voor een brede pensioenstrategie, gedragen door visionair realisme.

Niet remmen maar gas geven

Fri, 02 Dec 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos reageert op het vakbondsprotest tegen de regering di Rupo. De protesteerders onderschatten de situatie en de regering biedt te weinig positief perspectief door structurele hervormingen. We hervormen niet te veel maar te weinig.

Bevrijd het geluk van de politiek

Wed, 30 Nov 2011 12:00:00 +0100

Geluk is terug van weg geweest, zowel in de wetenschappen als in de politiek. Terwijl de economie een systeemcrisis beleeft, is het klimaat rijp voor een expliciete geluksagenda die de samenleving doelbewust richting persoonlijk welzijn wil sturen. Dit essay – de eerste discussiebijdrage in de reeks “Back to Basics” – omarmt geluk als een relevante beleidsbekommernis maar contesteert fundamenteel de termen en de doelstellingen van de actuele geluksrevival. Het eindigt met een oproep om geluk niet te politiseren, maar integendeel verstandig te faciliteren.

De waarde van een studiejaar

Mon, 14 Nov 2011 12:00:00 +0100

Laurent Hanseeuw en Brieuc Van Damme staan sceptisch tegenover de studieduurverlenging van leerkrachten. Voor de studenten liggen de studiekosten hoger, terwijl het leerkrachtenaanbod op termijn afneemt.

Video: een moderne en doeltreffende overheid: Ivan Van de Cloot

Wed, 09 Nov 2011 12:00:00 +0100

Video: Van #NoGov naar #GoodGov

Wed, 09 Nov 2011 12:00:00 +0100

De Dexia Saga

Thu, 27 Oct 2011 12:00:00 +0100

Een gezond banksysteem maakt een onderscheid tussen sparen en investeren enerzijds, en beleggen en speculeren anderzijds. Een gezond banksysteem is er één dat zelf opdraait voor de gevolgen van verkeerde keuzes en ze dus niet langer op de gemeenschap afwentelt. De Dexia saga legt pijnlijk bloot dat we zo ver nog niet staan, zegt Ivan Van de Cloot.

Gekleurde instroom voor witte economie ?

Thu, 27 Oct 2011 12:00:00 +0100

Op korte termijn kunnen buitenlandse verpleegkundigen het personeelstekort van de witte economie helpen opvangen. Op lange termijn hebben we echter structurele oplossingen nodig, zegt Brieuc Van Damme.

Hoger onderwijs: gedaan met het inschrijvingsgeldfetisjisme

Tue, 25 Oct 2011 12:00:00 +0100

Jean Hindriks en Laurent Hanseeuw willen komaf maken met het fetisjisme rond het verhoogde inschrijvingsgeld voor universiteiten. Ze herinneren ons eraan dat onze universiteiten ondergefinancierd zijn en dat de eerste slachtoffers de studenten van bescheiden afkomst zijn. Ze pleiten voor een open debat zonder taboes.

Presentation: From #NoGov to #GoodGov

Tue, 25 Oct 2011 12:00:00 +0100

Het rapport “Van #NoGov naar #GoodGov” wil een constructieve bijdrage leveren aan het onderhandelingsdebat, vanuit een strategisch toekomstperspectief. De klemtoon ligt op de grote uitdagingen voor de nieuwe regering, met 45 concrete aanbevelingen voor krachtig beleid .

Van #NoGov naar #GoodGov

Tue, 25 Oct 2011 12:00:00 +0100

De budgettaire en fiscale uitdagingen voor de volgende regering

Fri, 14 Oct 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot en Etienne De Callataÿ hebben in opdracht van het Itinera Institute de budgettaire en fiscale uitdagingen voor de volgende regering in kaart gebracht. Hieruit blijkt dat in de besparingsoefening de klemtoon op de uitgaven moet liggen. Itinera beseft dat er onmiddellijk gaten gevuld moeten worden met maatregelen die snel geld opbrengen maar stelt dat dit best gepaard gaat met een engagement voor diepgaande hervorming. Op korte termijn pleit Itinera voor een verankering van een begrotingsregel in de grondwet en de aanstelling van een expertencommissie.

Belgacom verkopen? Ja, maar…

Fri, 23 Sep 2011 12:00:00 +0100

Het is mogelijk dat de nieuwe regering van plan is om haar aandelen in Belgacom te verkopen. Laurent Hanseeuw legt uit dat dit zinvol economisch beleid is. Desondanks zou men moeten vermijden om zulk een desinvestering uit te voeren voor budgettaire redenen.

BHV zindert na

Thu, 22 Sep 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet hoe BHV een lange schaduw werpt, ook op de begroting voor 2012. Hij vreest voor “Royco Minute Soup” terwijl de begroting zou moeten volgen uit strategische visie en structurele ingrepen.

Op zoek naar groei

Wed, 21 Sep 2011 12:00:00 +0100

Zowat alle Westerse economieën staan voor grote uitdagingen. Het herstellen van budgettaire evenwichten en het beheersen van de overheidsschulden zijn in geen tijd ‘universele’ prioriteiten geworden. Misschien kunnen we onze problemen wel ontgroeien. Zonder groei worden de noodzakelijke hervormingen des te pijnlijker en zullen deze ook veel langer gaan duren. In deze analyse bespreekt Johan Albrecht het belang van productiviteit en enkele componenten van het groeirecept. De auteur stelt tevens de slinkende industriële basis van de geavanceerde landen in vraag.

Presentatie: Op zoek naar groei

Wed, 21 Sep 2011 12:00:00 +0100

Onze universiteiten herfinancieren: hoe begin je eraan?

Mon, 19 Sep 2011 12:00:00 +0100

Sinds de decentralisatie van het hoger onderwijs in België werd de financiering van de universiteiten in de gemeenschappen zo goed als bevroren. De voorbije 40 jaar werd bespaard op studentenomkadering, wat de slaagkansen niet geholpen heeft. In het budget van de gemeenschappen is geen ruimte om de middelen significant te verhogen. Inschrijvingsgelden moeten daarom naar boven. Om de toegankelijkheid van het hoger onderwijs niet te fnuiken, kan men bijvoorbeeld werken met ‘deferred tuition fees’, waarbij het inschrijvingsgeld pas terugbetaald dient te worden wanneer de student meer dan een bepaalde drempelwaarde verdient. Daarmee zouden ook extra beurzen worden uitgegeven.

Groene wapenwedloop: China vloert het Westen

Fri, 16 Sep 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos legt uit hoe China stelselmatig voorsprong neemt in de uitbouw van een groene economie. China gebruikt de open wereldmarkt waar het kan en misbruikt die waar het moet. Westerse bedrijven hebben de keuze tussen verval of collaboratie, waardoor het Chinese staatskapitalisme verder domineert of corrumpeert.

Waarom 9/15 belangrijker is dan 9/11

Fri, 16 Sep 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos geeft zijn visie op tien jaar 9/11. De val van Lehman Brothers is voor hem een groter kantelpunt in de geschiedenis.

Libische olie: Tot waar gaat het westers altruïsme?

Thu, 15 Sep 2011 12:00:00 +0100

Het mogelijke ontstaan van een democratische regering in Libië doet de vraag rijzen over het juiste gebruik van de olierente. Laurent Hanseeuw legt uit dat het belangrijk is om verstandig met deze rente overweg te gaan om verder economisch en politiek onheil die zulk een massa geld met zich meebrengen te voorkomen.

Wat na afwijzing euro-obligaties?

Wed, 31 Aug 2011 12:00:00 +0100

Nu Duitsland euro-obligaties heeft afgewezen, moet er eindelijk nagedacht worden over alternatieven. Zo kunnen mechanismen opdat leden de euroclub orderlijk kunnen verlaten en schuldreducties overwogen worden om opnieuw een toekomstperspectief te creëren zonder nieuwe luchtkastelen te bouwen.

Waarom crisisbelastingen op superrijken geen oplossing zijn

Mon, 29 Aug 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos legt uit dat we eerst en vooral belastingen moeten hervormen voor beter bestuur en voor meer sterke schouders in de economie. Eerder dan met een symbolische crisisbelasting, kunnen superrijken de samenleving beter dienen door ervaring, ideeën en een brede cultuur van filantropie.

Double Dip is slechts de top van de ijsberg

Wed, 24 Aug 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet zes crisissen die onze tijd geselen: de financiële, de overheidsschuld, het groeimodel, de welvaartsstaat, het politieke bestel en wij allemaal die gewoon zijn aan meer voor minder. Doemdenken is niet nodig, maar we moeten in eenheid en visie verantwoordelijkheid opnemen.

Van banenplannen, verlos ons Heer!

Tue, 16 Aug 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos nuanceert de cijfers voor Belgische jobcreatie en maakt het proces van dure banenplannen met veel verkwisting en perverse effecten. Individuele arbeidsbemiddeling en activering zijn veel efficiënter. In tijden van budgettaire schaarste is het afschaffen van banenplannen een plicht.

Economische waarde creëren in plaats van erover te vechten

Fri, 12 Aug 2011 12:00:00 +0100

De creatieve krachten werden in Griekenland te veel gebundeld in een concurrentie voor overheidsmiddelen in plaats van voor waardescheppende initiatieven.

Schaf de maaltijdcheques af

Mon, 08 Aug 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet maar één oplossing voor de fraude met maaltijdcheques: de cheques afschaffen. Alle nepstatuten zorgen voor nodeloze complexiteit. We kunnen ze best vervangen door een algemene lastenverlaging. Dat zal ook zorgen voor economische vooruitgang.

We leven boven onze stand

Mon, 25 Jul 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet overal het schuldentijdperk aanbreken. Onze welstand en welvaart steunen deels op illusie of op roofbouw, ten koste van de volgende generatie. We gaan de komende jaren moeten verarmen, opdat we daarna opnieuw zouden kunnen verrijken.

De echte les van de eurocrisis: less is more

Wed, 20 Jul 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ontwaart een patroon achter de eurocrisis: Europese hybris tegenover nationale realiteiten. De lidstaten hebben er een gewoonte van gemaakt om de Europese Unie te verplichten te lopen, terwijl ze zelf maar bereid zijn tot wandelen. Daarom is de belangrijkste les van de eurocrisis dat minder inderdaad meer kan zijn.

De rekening van de eurocrisis zal ook België treffen

Mon, 18 Jul 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos stelt dat er maar drie manieren zijn om de rekening van de eurocrisis te vereffenen. De weg van de minste pijn is de sluipende solidarisering onder de Europese belastingbetaler. België zal mee het gelag moeten betalen.

De Griekse-Europese tango

Tue, 12 Jul 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot stelt dat we inzake de Europese schuldcrisis enkel tot een rationele analyse van de Europese situatie komen als we erkennen dat de verantwoordelijkheid verspreid is over de Griekse overheid, de Europese bewindslui en de private risiconemers. Niet om zoals vaak te concluderen dat iedereen in de fout is gegaan om de facto niemand verantwoordelijk te stellen maar om de onvermijdelijke pijn over de drie partijen te spreiden.

De keerzijde van diploma-inflatie

Mon, 11 Jul 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos onderstreept de steeds dalende standaarden in het universitair onderwijs. Hij waarschuwt voor een neerwaartse spiraal van diplomatosis, waarbij steeds meer studenten steeds meer diploma’s hebben die steeds minder betekenen.

Chinees geld dient Chinese geopolitiek

Mon, 04 Jul 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos waarschuwt voor de Chinese agenda bij leningen en investeringen. China ziet zichzelf niet als een land, maar als een beschavingsmodel. Het Chinese geld is een instrument van een geopolitieke strategie die potentieel bedreigend is voor het Westen.

Is de PS de objectieve bondgenoot van de NV-A?

Mon, 27 Jun 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet de Belgische crisis als een partijpolitieke crisis: zal het succes van het Vlaams-Nationalisme duurzaam zijn of niet? Vooralsnog gedragen de Franstalige partijen zich als de objectieve bondgenoten van de NV-A. Ondertussen naderen de gemeenteraadsverkiezingen van 2012.

Betalingsachterstand bij de overheid… Opgepast bij saneringen!

Wed, 22 Jun 2011 12:00:00 +0100

Jean Hindriks en Laurent Hanseeuw tonen de beangstigende trend aan van achterstallige betalingen bij de Belgische overheid en de mogelijke negatieve economische gevolgen ervan. Ervaringen uit Zuid Europa tonen bovendien aan dat saneringen die vertragingen in de hand kunnen werken. Wanneer België hetzelfde te wachten staat moeten ze erover waken dat dezelfde nefaste gewoontes niet worden aangenomen.

De institutionele crisis baart een symboolparlement

Fri, 17 Jun 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet hoe het parlement, bij gebrek aan echte regering, aan de oppervlakte improviseert met symbooldossiers. Zonder overkoepelende regeringsvisie wordt het parlement het slachtoffer van zichzelf en krijgt de samenleving wetgeving die ontoereikend is en die bulkt van de perverse effecten.

Hoe België op Griekenland lijkt

Fri, 17 Jun 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos merkt op dat ook België de Griekse ziekte heeft. Ook wij hebben een cultuur waarbij fraude niet alleen wordt gedoogd, maar zelfs openlijk wordt verdedigd. Dit is een existentieel probleem op het moment dat de hele samenleving moet aangesproken worden voor het vinden van ettelijke miljarden besparingen.

It’s the economy, stupid!!

Mon, 06 Jun 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos plaatst kanttekeningen bij de zegebulletins over hoe de sociale zekerheid de crisis heeft afgewend. Dat België wat minder slecht boert dan enkele andere ontwikkelde landen is vooral te danken aan economische en demografische factoren, waarvan sommige overigens geen goed nieuws zijn voor ons toekomstig groeipotentieel.

Pensioenoplossingen voor een verouderend land

Fri, 27 May 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot stelt dat het goed is dat het pensioendebat eindelijk gevoerd wordt. Anno 2011 is het door het gebrek aan begrotingsdicipline niet meer houdbaar te geloven in het financieren van de vergrijzing zonder het slopen van de muur van 65 jaar als eindpunt van de loopbaan. Een en ander kan gebeuren in volle vrijheid maar wel met meer verantwoordelijkheid voor gemaakte keuzen waarbij het notioneel pensioensysteem ervoor zorgt dat de bijdragen aan het stelsel de rechten bepalen en niet langer het fetisj van de leeftijd.

De budgetnood is een fundamentele maatschappijkeuze

Wed, 25 May 2011 12:00:00 +0100

Voor Marc De Vos is de budgetcrisis een systeemcrisis. Het systeem verbeteren, is de enige duurzame oplossing. Dat betekent prioriteit aan efficiëntiewinsten boven besparen en aan belastinghervorming boven belastingverhoging. Als we de lessen willen trekken uit de crisis en de toekomst met een propere lei willen aangaan, dan hebben we geen keuze: we moeten structureel en strategisch hervormen.

Wie heeft schuld aan NIMBY?

Fri, 20 May 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos verdedigt de rechtsstaat. Regels gelden voor iedereen en elke burger heeft het recht ze af te dwingen voor onafhankelijke rechters. Overheden moeten hun eigen regels respecteren. Politici moeten waken over ruimtelijke ordening. Het achtertuinsyndroom ontstaat omdat er te weinig achtertuin is.

Groot potentieel voor filantropie in België

Tue, 17 May 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot stelde op de tweede Dag van de Filantropie te Brussel de eerste Index van de Filantropie voor. Deze kwam tot stand op initiatief van de Koning Boudewijnstichting en in partnerschap met Itinera Institute en wijst op een groot potentieel voor filantropie in ons land.

Kunnen tweeverdieners nog een modale nieuwbouwwoning betalen?

Tue, 17 May 2011 12:00:00 +0100

Bij een relatief lage rentevoet is een nieuwbouwwoning van € 220 000 nog betaalbaar voor 20,6% van alle huishoudens in ons land, op voorwaarde dat de nieuwbouwers beschikken over een eigen inbreng van € 50 000. In de typische ‘nieuwbouwgroep’ van de tweeverdieners met twee kinderen beschikt 68% over een voldoende budget voor de referentiewoning ( € 220 000). Zonder de eigen inbreng van € 50 000 kan echter slechts 18% van de tweeverdieners met twee kinderen een nieuwbouwwoning financieren. De daling van de nieuwbouwactiviteit kan het gevolg zijn van de stijgende kosten van nieuwbouwprojecten waardoor heel wat geïnteresseerden moeten afhaken.

Geen elegante uitweg uit de Euromalaise

Mon, 09 May 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos schetst de scenario’s voor het eindspel in de eurocrisis. Het zal pijn doen en lang duren. Intussen ontrafelt het politieke project van Europese eenmaking. Europa bloedt op alle fronten. Het probeert te veel en doet daardoor te weinig. Als het zo verder gaat, dreigt het zichzelf te verdrinken.

Zwarte zwaan in het Midden-Oosten

Thu, 28 Apr 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot maakt een economische analyse van het ontwaken van het Midden Oosten en stelt dat de landen van het Midden-Oosten de demografische antipode vormen van West-Europa dat een erg vergrijzende welvarende bevolking kent welke bang is voor verandering aangezien ze zoveel heeft dat ze kan verliezen.

Belgisch voluntarisme is politiek illusionisme

Tue, 26 Apr 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos is verbijsterd over het meerjarenplan dat België aan de Europese Unie voorlegt. Voluntarisme is eigenlijk politiek illusionisme dat eens te meer de ernst en hoogdringendheid van de situatie maskeert voor een makke publieke opinie.

Energiechaos in België

Tue, 26 Apr 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos betreurt de energiechaos in België. Regeringen maken geen echte of duurzame keuzes en liggen aan de belastingbaxter van een mismeesterde energiemarkt. In plaats van beleid hebben we belangenvermenging tussen de politiek en energiespelers.

De schuldencrisis als vulkaan met sporadische uitbarstingen

Wed, 20 Apr 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot hoopt dat ons land de kwadratuur van de cirkel kan maken namelijk schuld afbouwen en blijven groeien. Misschien dat ons land hierin slaagt omdat zo lang als de Duitse economie kan blijven exporteren naar de Aziatische groeimarkten, het België in zijn slipstream blijkt mee te trekken.

Meer gelijkheid is geen panacee

Thu, 14 Apr 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos geeft persoonlijke reflecties bij de stelling dat meer gelijkheid automatisch meer welzijn impliceert. Economische groei is levensnoodzakelijk en impliceert ongelijkheden. Zonder groei geen sociale zekerheid die voor de toekomst welzijn en bestaanszekerheid kan garanderen. Ongelijkheid heeft nadelen, maar meer gelijkheid is ook niet gratis.

Niet de bankiersbonussen maar de bankwinsten zijn het probleem

Tue, 12 Apr 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos geeft een alternatieve duiding bij de hetze over bankierbonussen. Het echte probleem is niet de bonussen, maar de winsten die steunen op expliciete en impliciete overheidssteun. De regeringen moeten die onderliggende ziekte aanpakken, in plaats van zich te focussen op het symptoom.

Wordt België het Italië aan de Noordzee?

Tue, 12 Apr 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet in Italië een mogelijke toekomstversie van België, die bewaarheid zal worden als we volharden in de boosheid van immobilisme en ontkenning. Het budget is de eerste grote afspraak. Gaan we voor de echte gezondmaking, of alleen voor het hoogstnodige?

De Chinese economie op een onduurzaam traject

Wed, 06 Apr 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot stelt dat het neomercantilistisch beleid van China niet houdbaar is. Enerzijds levert dit internationale spanningen op en anderzijds creëert dit een uitdaging voor het intern monetair beleid. Terwijl de Amerikanen de wereld overspoelen met nieuw geld slagen de Chinese centrale bankiers tot nu toe in het draineren van het overtollige geld maar iedereen beseft hoe delicaat deze evenwichtsoefening wel is.

Frietrevolutionairen of frietreactionairen?

Mon, 04 Apr 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos heeft bedenkingen bij de agenda van de zogenaamde “Frietrevolutie”. Echte revolutie is niet meer willen krijgen, maar meer willen geven. Men vult geen putten met andere en diepere te graven.

Een schooljaar overslaan: de mythes voorbij

Tue, 29 Mar 2011 12:00:00 +0100

Het onderwijs moet in de eerste plaats een beleid voeren waar de focus ligt op leerwinst, en niet op een lat waar iedereen over moet. Niet dat minimale standaarden niet wezenlijk zijn, maar we moeten er toch bij stilstaan dat een belangrijke groep misschien al over die lat kan aan het begin van het schooljaar. Niet overwegen om deze groep dan te versnellen doet voor hen het onderwijs reduceren tot bezigheidstherapie. Dit rapport van Carl Van Keirsbilck en Ivan Van de Cloot breekt enerzijds een lans voor het frequenter overslaan van een klas in Vlaanderen. Fundamenteel is het detecteren van het niveau van deze kinderen via systematische afname van gestandaardiseerde testen boven niveau. Anderzijds willen de auteurs er ook voor pleiten dat de problematiek van kinderen met een leervoorsprong niet vergeten wordt bij de hervormingsplannen voor het secundair onderwijs.

De Europese economie in existentiële crisis

Mon, 28 Mar 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van De Cloot stelt dat de drie basisinstituties voor economische voorspoed ter discussie staan. Van de marktregulerende instituties die in essentie moeten waken op het voorkomen van machtssituaties die de markt kunnen scheef trekken over de marktlegitimerende instituties zoals het pensioenstelsel dat onhoudbaar wordt tot uiteindelijk de marktstabiliserende instituties zoals het wisselkoersregime, begrotingsregels en monetaire regels die onder druk staan gegeven de eurocrisis.

Waarom België recht op de muur afrijdt

Mon, 28 Mar 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ergert zich aan de goed-nieuws-show over België. De economische omstandigheden zitten even mee. Maar we staan aan de vooravond van de grote afrekening van jaren van non-beleid, op budgettair vlak, in de pensioenen, op de arbeidsmarkt en in de gezondheidszorg. De ontslagnemende regering heeft de pedagogische verantwoordelijkheid de bevolking hiervan bewust te maken.

Japans drama is ook economische ramp

Thu, 17 Mar 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot stelt dat welvaart complexer ligt dan louter het opbouwen van fysiek, financieel kapitaal of zelfs menselijk kapitaal. Het goede nieuws voor Japan is dat de tsunami die dieperliggende instituties niet heeft aangetast alhoewel vertrouwen en andere vormen van sociaal kapitaal wel onder druk kunnen staan. Toch staat Japan voor de uitdaging om ervoor te zorgen daar er geen persistente aantasting is van haar productief potentieel.

Vanwaar de kloof tussen Vlaamse en Franstalige scholen?

Mon, 07 Mar 2011 12:00:00 +0100

Hindriks en Verschelde herbekijken de oorzaken voor de regionale verschillen in schoolprestaties. Ze suggereren dat de kloof tussen Vlaamse en Franstalige leerlingen vergeleken kan worden met het verschil in studiehouding en motivatie tussen meisjes en jongens.

Waarom vrouwenquota geen oplossing zijn

Mon, 07 Mar 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos voelt niets voor vrouwenquota in raden van bestuur. Kwaliteit, eerder dan geslacht, moet altijd voorop staan. Quota zijn cosmetische ingrepen die grondoorzaken niet aanraken. De overheid moet discriminatie bestrijden in plaats van te organiseren. Een samenleving van gelijke kansen is er geen van gelijke resultaten.

Vlaanderen in europese top regio's?

Thu, 24 Feb 2011 12:00:00 +0100

Vlaanderen in Actie is een strategie die er voor moet zorgen dat Vlaanderen weer aansluit bij de absolute top van de Europese regio’s tegen 2020. Benchmarks van verschillende indicatoren moeten de weg leiden: van een gezond economisch klimaat en een proper milieu tot kwaliteitsvol onderwijs.

Een gewest moet als de rest van de wereld kunnen doen

Wed, 16 Feb 2011 12:00:00 +0100

In een federale staat wordt een gewest belemmerd om een beleid te voeren dat algemeen gangbaar is in andere vergelijkbare landen. De rest van de wereld moet als inspiratiebron dienen voor het beleid dat wij voeren. Het principe van ‘benchmarking’ moet dus bij de andere principes worden gevoegd waarop de staatshervorming moet berusten, namelijk responsabilisering, solidariteit en nauwere samenwerking. Er kan geen sprake van zijn dat de federale aan een gewest een beleid oplegt dat al te veel verschilt van wat gangbaar is in de landen waarme België zich vergelijkt. Dat zegt Etienne de Callataÿ in zijn nieuw nota.

Revoluties in de aanbieding

Mon, 14 Feb 2011 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot maakt een economische analyse van het ontwaken van het Midden Oosten. Het verlangen naar politieke vrijheid wordt groter als de bevolking welvarender wordt, maar ook het mobiliseren van oppositiegroepen die regimes aan het wankelen kunnen brengen wordt eenvoudiger.

We moeten de crisis van het overlegmodel collectief doorbreken

Mon, 14 Feb 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet in de peripetieën rond het nieuwe interprofessioneel akkoord de zoveelste illustratie van een mank lopend overlegmodel. Politiek en sociale partners kijken naar elkaar en versmachten onze democratie tot één groot Stockholmsyndroom. Bij gebrek aan politiek leiderschap, kan alleen een collectief besef van urgentie en noodzaak tot doorbraak leiden.

Stress-tests voor de Europese banken: derde keer geode keer?

Thu, 27 Jan 2011 12:00:00 +0100

Systemische bankencrisissen zijn nooit makkelijk op te lossen. In Europa wordt het probleem nog eens erger gemaakt door de afhankelijkheid tussen landen. De politieke besluitloosheid op Europees niveau van 2009 en 2010 heeft tot onzekerheid in het banksysteem geleid, waardoor het economisch herstel nog verder bemoeilijkt werd. Een nog dramatischer gevolg is dat de eurozone steeds gedwongen werd bailouts boven herstructureringen te verkiezen wanneer één van haar leden macroeconomische moeilijkheden ondervond. Systemische bankencrisissen zijn nochtans nooit zelfcorrigerend: zelfs wanneer de rentevoeten van de centrale bank laag zijn kan winstkapitalisatie onmogelijk alle gaten vullen na een grote schok. Tenzij men beslist om een steeds grotere hoeveelheid belastingsgeld te gebruiken, zullen de beleidsmakers de fundamentele problemen moeten aanpakken. Dat is zeker ook zo voor België.

Financiering van gewesten en gemeenschappen : het voorstel Vande Lanotte ontcijferd

Tue, 25 Jan 2011 12:00:00 +0100

Het voorstel van hervorming voor de financiering van gemeenschappen en gewesten dat op 3 januari geformuleerd werd door de Koninklijke bemiddelaar betreft een belangrijke stap in de institutionele evolutie van België . Het zou de inspiratie kunnen vormen voor een politiek akkoord dat eindelijk gevonden kan worden. Het is dan ook van belang om het voorstel in de diepte te analyseren, rekening houdend met het feit dat er hoge tijdsdruk bestond bij de opmaak ervan. De nota van Etienne de Callatay spitst zich enkel toe op mogelijke aan te brengen verbeteringen wat geen afbreuk doet aan de merites van het voorstel VDL, in tegendeel. Uit deze oefening die zelf ook snel werd gemaakt, komen 5 fundamentele observaties.

Financiering van gewesten en gemeenschappen opiniestuk: het voorstel Vande Lanotte ontcijferd

Tue, 25 Jan 2011 12:00:00 +0100

Het interprofessioneel akkoord gewogen en te licht bevonden

Fri, 21 Jan 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet in het nieuwe IPA een staaltje Belgisch compromis. Het glas is halfvol en halfleeg: de sociale partners hebben hun rol van systeembeheerder gespeeld maar hun verantwoordelijkheid van systeemhervormer verwaarloosd. Vooral de constructie van het eenheidsstatuut voor arbeiders en bedienden mist een historische kans voor de modernisering van de ontslagbescherming.

Waarom stijgen de prijzen van de goedkoopste woningen het sterkst?

Thu, 20 Jan 2011 12:00:00 +0100

De prijzen van de goedkoopste woningen zijn tussen 2005 en 2009 met gemiddeld 51 % gestegen. De prijzen van de duurste woningen werden ‘slechts’ 23% duurder. Omwille van de stijgende nieuwbouwkosten haakten duizenden aspirant-bouwers af die zich noodgedwongen naar de markt van bestaande woningen richten. Meer mensen met relatief minder middelen bieden dus voor eenzelfde aantal bestaande en a priori betaalbare woningen, weten auteurs Johan Albrecht en Rob Van Hoofstat. Dit resulteert in een aggressievere koopstrategie van de huishoudens.

Een stappenplan voor regionalisering van de werkloosheidsverzekering

Tue, 18 Jan 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos reageert op de hetze rond een mogelijke regionalisering van de werkloosheidsverzekering met een stappenplan. De bestaande gewestelijke bevoegdheden inzake arbeidsmarktbeleid kunnen zo worden verstevigd, met het oog op een betere werking van de arbeidsmarkt voor iedereen. De combinatie van autonomie en solidariteit kan via een oordeelkundige financieringsconstructie worden bereikt.

Conflict en stabiliteit

Fri, 14 Jan 2011 12:00:00 +0100

In de Verenigde Staten is men verontrust dat de macht op economisch vlak zich aan het verplaatsen is naar het Verre Oosten. Ook voor landen als België dringt een fundamentele reflectie over de verschuivende machtsevenwichten zich op, aldus Ivan Van de Cloot.

Mooie Belgische traditie

Fri, 14 Jan 2011 12:00:00 +0100

Dave Sinardet haalt nog maar eens de voordelen van het verbod op de cumul van politieke mandaten aan. In het licht van het gestemde Waalse decreet betreurt hij het gebrek aan initiatief aan Vlaamse kant en schetst hij de politieke context die tot dit immobilisme heeft geleid.

Voorstel: Het vinden van het budgettaire rechte pad

Thu, 13 Jan 2011 12:00:00 +0100

Het vinden van het budgettaire rechte pad

Wed, 12 Jan 2011 12:00:00 +0100

België moet niet alleen haar tekort wegsaneren, we moeten ook overschotten boeken om de schuld af te bouwen. Belangrijk om ons niet blind te staren op de begrotingsbaten door het economisch herstel: we weten datdeze meevaller niet opweegt tegen de toename van de sociale uitgaven door de vergrijzing. Een ad hoc besparingscomité kan de voorbereiding starten voor het identificeren van de besparingen die vooral bestaan in uitgavenbeperkingen gezien onze hoge belastingsdruk.

Het vinden van het budgettaire rechte pad: Presentatie

Wed, 12 Jan 2011 12:00:00 +0100

Pessimisme in het Oude Westen

Fri, 07 Jan 2011 12:00:00 +0100

Het Oude Westen lijkt in de verdrukking te komen door de opkomende economieën uit het Verre Oosten. Nochtans is er geen reden waarom vooruitgang in China ten koste van onze welvaart zou moeten gaan. Structurele maatregelen zijn de beste remedie tegen pessimisme.

De generatie van de Babyboomers moet nu haar verantwoordelijkheid nemen

Mon, 03 Jan 2011 12:00:00 +0100

Marc De Vos staat stil bij de jaarwende. Het jaar waarin de eerste Babyboomers de wettelijke pensioenleeftijd bereiken, moet het jaar worden waarin deze generatie haar verantwoordelijkheid opneemt. De intergenerationele solidariteit waarop de sociale zekerheid is gebouwd, is aan het ontaarden in een piramidespel waarin de jongeren de dupe zijn.

Op zoek naar 24 000 bijkomende woningen per jaar. Volgt het aanbod van woningen de jaarlijkse toename van de vraag naar woningen?

Wed, 15 Dec 2010 12:00:00 +0100

De Belgische woningprijzen stegen met één derde sinds 2005. Structurele factoren kunnen deze prijsexplosie deels verklaren. Het verschil tussen de jaarlijkse toename van de vraag naar woningen en de jaarlijkse toename van het aanbod van nieuwe woningen staat centraal in onze analyse. We concluderen dat in ons land jaarlijks ongeveer 20 tot 24 000 woningen te weinig worden gebouwd om het totale aanbod van woningen perfect mee te laten evolueren met de totale vraag naar woningen. Dit relatieve onderaanbod zorgt voor een opwaartse prijsdruk en is het gevolg van de sterke toename van de externe migratie na 2004 en van het stabiliseren of inkrimpen van de nieuwbouwactiviteit in dezelfde periode. De hoge vastgoedprijzen hebben bovendien geen positieve impact op het aanbod van extra woningen via toenemende renovatie- of reconversiewerkzaamheden.

Nog een Copernicaanse revolutie

Mon, 13 Dec 2010 12:00:00 +0100

Etienne de Callataÿ buigt zich over de hervormingen in Duitsland die er de voorbije jaren tot socio-economische vooruitgang hebben geleid. Door de vergelijking met België te maken stelt hij zich ernstige vragen bij het revolutionaire karakter van de maatregelen die tijdens de institutionele hervormingsonderhandelingen de revue passeerden.

Presentatie: Van de nood een deugd: eindelijk langer werken!

Wed, 08 Dec 2010 12:00:00 +0100

Van de nood een deugd: eindelijk langer werken!

Wed, 08 Dec 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos stelt vast dat alle politieke partijen de noodzaak van langer werken onderschrijven, maar dat de realisatie ervan uitblijft, ondanks het Generatiepact. De crisis heeft oudere werknemers opnieuw in de vuurlinie gezet bij herstructureringen. Een nieuw Generatiepact is niet nodig: we moeten de grondoorzaken van de achterstelling van ouderen op de arbeidsmarkt keren. Hij stelt een actieplan voor met maatregelen op korte en op middellange termijn. Het Itinera Institute roept de beleidsmakers en de sociale partners in België op dringend structurele hervormingen door te voeren die een leeftijdsvriendelijke arbeidsmarkt zullen opleveren en die voor iedereen, ook de werknemer, zullen renderen.

Hoe de crisis onze volksaard blootlegt

Thu, 02 Dec 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos ziet in het nationale crisisbeleid een reflectie van de nationale volksaard, in verschillende landen. In België trekt men zijn plan. Die mentaliteit was onze sterkte in tijden van overheersing. Maar ze is een grote zwakte in tijden van interne politieke crisis.

Het tijdperk van boom en bust

Mon, 29 Nov 2010 12:00:00 +0100

We beleven turbulente tijden die vragen opwerpen over de fundamenten van ons bestel. Nochtans hebben we gedurende de periode van Bretton Woods een stabielere periode gekend waaruit we inspiratie kunnen putten voor de weg vooruit.

Het doek valt voor Ierland

Wed, 24 Nov 2010 12:00:00 +0100

Het Ierse verhaal doet kleine open economieën nog eens beseffen dat het ‘too big to fail’probleem fataal kan worden voor een klein land en het rationeel dan ook meer risicoafkerig dient te zijn tegenover de risico's die systeembanken opleveren.

Valutaoorlog?

Wed, 17 Nov 2010 12:00:00 +0100

Een wereldwijde valutaoorlog is in het vooruitzicht. Omdat veel landen tegelijkertijd hun handelspositie willen verbeteren, wensen zij een meer competitieve wisselvoet. Maar een zwakkere wisselvoet voor één land betekent een sterkere wisselvoet voor een ander land of groep landen. De vragen zijn: wie moet die uitkomst aanvaarden en hoe zal worden beslist wie dat zal zijn? De doelstelling van deze Peterson Institute policy brief is deze kwesties te verhelderen en beleidsimplicaties te bespreken om de totale wereldvraag weer in evenwicht te krijgen.

Hoe het sociaal overleg de loonnorm kan overstijgen

Tue, 16 Nov 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos ventileert ongenoegen bij het terugkerende welles-nietes spel over loonmatiging. Er is nood aan een breder sociaal pact en een nieuwe consensus voor concurrentiekracht en een betere arbeidsmarkt. Dat kan de tunnelvisie over de loonnorm doorbreken.

Niet te veel verwachten van een langverwachte hervorming

Tue, 16 Nov 2010 12:00:00 +0100

De institutionele organisatie van België is een probleem en de competentieverdeling tussen de federale staat en de regio’s verdient meer helderheid. Hoewel Etienne de Callataÿ voor een noodzakelijke hervorming pleit waarschuwt hij dat deze hervorming de kwalen van ons land niet meteen zal oplossen. Hervormingen in andere domeinen dringen zich op.

Wat na het multiculturalisme?

Tue, 16 Nov 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos stelt vast dat het multiculturalisme ten grave wordt gedragen. Hij formuleert drie aansluitende prioriteiten: selectieve immigratie met efficiënte handhaving, een brede strategie voor de bestrijding van sociale en economische achterstelling, en een herwaardering van de nationaliteit als bekroning van integratie. Dat laatste vergt een herontdekking van de identiteit.

Het grijze goud - Hoe de babyboomers van de ouderenzorg een succesverhaal kunnen maken.

Tue, 09 Nov 2010 12:00:00 +0100

Het debat over de vergrijzing loopt nu al enkele jaren, maar eigenlijk is er nog niet veel gebeurd. Het is nu echt vijf voor twaalf. Dit boek wil dan ook een aanzet zijn om een hervormingsproces op gang te brengen. Tegelijk willen we een nieuw kader aanreiken voor het debat. Al te vaak wordt het vergrijzingsverhaal louter in termen van kosten en lasten gebracht. Terwijl het ook een verhaal is van lusten en baten. Ouderenzorg is méér dan rusthuizen, thuiszorg en opvang voor dementerenden. In dit boek stellen we ook zeer concrete hervormingen voor wat de financiering betreft, de manier waarop het geld uitgegeven moet worden (dat zou de verantwoordelijkheid van de senioren en niet van de zorginstellingen moeten zijn), hoe we het personeelstekort kunnen oplossen, de manier waarop we onze wijken en huizen kunnen voorbereiden op een verouderende samenleving.

Het Grijze Goud – Hoe de babyboomers van ouderenzorg een succesverhaal kunnen maken: Memento

Mon, 08 Nov 2010 12:00:00 +0100

Het grijze goud: Hoe de babyboomers van de ouderenzorg een succesverhaal kunnen maken: Samenvatting

Mon, 08 Nov 2010 12:00:00 +0100

Het land moet beter werken

Fri, 29 Oct 2010 12:00:00 +0100

Dave Sinardet maakt de analyse van de politieke onderhandelingen. Het land hervormen in het algemeen belang is iets anders dan het sluiten van win-win deals tussen Vlaamse en Franstalige partijen.

Het meten van de toegevoegde waarde van de overheid

Thu, 28 Oct 2010 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot gaat in op de meting van de toegevoegde waarde van de overheid. De klassieke benadering om de output van de overheid in de nationale rekeningen in belangrijke mate te meten via de kosten impliceert dat we andere meetinstrumenten moeten ontwikkelen om op de efficiëntie van de overheid te sturen.

Geen evidente uitweg uit de monetaire chaos

Fri, 22 Oct 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos maakt bespiegelingen bij de monetaire chaos. De crisis van de globalisering is op een keerpunt beland. Zal het Westen toelaten dat China de regels in het eigen belang herschrijft, of zal het opstaan om een faire globalisering te verdedigen voor iedereen?

De verarming van Wallonië is geen dreiging maar een realiteit

Thu, 14 Oct 2010 12:00:00 +0100

Volgens Etienne de Callataÿ moet Wallonië zich geen zorgen maken van een verarming als gevolg van een institutionele hervorming, maar wel van het al bestaande verarmingsproces. We moeten een lange termijn strategie ontwikkelen dat het BBP per inwoner duurzaam opdrijft. Om een win-win situatie te bekomen moet het debat hoofdzakelijk gevoerd worden rond het hervormen van de arbeidsmarkt of de sociale zekerheid.

Handelscrisis? Welke handelscrisis?

Thu, 14 Oct 2010 12:00:00 +0100

Dit verslag van de Nationale Bank of Belgium analyseert de evolutie van de internationale handel in 2008 en 2009 en tracht de daling van de uitvoer in België te verklaren. Indien het groeipercentage van het BBP van de bestemmingslanden niet zo gedaald was, indien het verkeer van duurbare consumptiegoederen en investeringsgoederen minder getroffen waren in vergelijking met dat van andere goederen, en indien de financiële variabele en de deelname aan internationale productieketens zich niet hadden verzwakt, was de Belgische uitvoer er minder op achteruit gegaan. De malaise die de Belgische handel de voorbije jaren heeft gekend wordt dus hoofdzakelijk door vraagfactoren verklaard. Dit mag echter geen excuus zijn om niets te doen aan ons smeltend internationaal marktaandeel.

Een sociaal Europa vergt bezuinigingen

Fri, 01 Oct 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos reflecteert bij de Europese vakbondsbetoging tegen bezuinigingen. Laks begrotingsbeleid vóór de crisis, de gemiste kans van de Lissabon-strategie en het niet voorbereiden van de vergrijzing hebben de tol van de crisis heel zwaar gemaakt. Bezuinigen is geen optie: het is een plicht. Over modaliteiten kan en moet gepraat worden, maar ons sociaal model kan niet overleven zonder hervormingen en bezuinigingen.

Het vermijden van een tunnelvisie in het beleid

Wed, 29 Sep 2010 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot geeft aan de hand van twee dossiers aan dat het essentieel voor de maatschappij is om voldoende diverse opinies aan bod te laten komen. Een recent voorbeeld is de hervorming van het secundair onderwijs in Vlaanderen.

De crisis van het sociaal overleg is institutioneel

Mon, 27 Sep 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos legt uit hoe werkgevers en vakbonden elk hun deel van het gelijk hebben in de discussie over het interprofessioneel akkoord voor 2001-12. Er is behoefte aan een kader dat variatie tussen sectoren en bedrijven toelaat. Bij gebrek daaraan, moet een prioritaire strategie worden gekozen, maar dat kan niet zonder krachtige regering.

Waar zit het Chinese gevaar voor onze exporteconomie?

Thu, 23 Sep 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos waarschuwt voor toenemend nationalisme en protectionisme in China. De opmars van het Chinese staatskapitalisme kan een Paard van Troje zijn voor het Westen. Een assertief Westers handelsbeleid, met een trans-Atlantische as, is essentieel.

Eindelijke sterkere kapitaalregels, nu ze afdwingen

Fri, 17 Sep 2010 12:00:00 +0100

De nieuwe regels die de internationale financiële gemeenschap via het Baselcomité vorig weekend heeft voorgesteld voorzien o.a. hoge kapitaalbuffers. Volgens Ivan Van de Cloot moeten die ervoor zorgen dat de financiële sector zelf ook in de kosten deelt als de genomen risico’s verkeerd aflopen. Niet alleen de winsten, ook de verliezen moeten geprivatiseerd kunnen worden.

Verval is het alternatief voor hervormen en besparen

Wed, 15 Sep 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos bekritiseert de vakbondsbetoging tegen pensioenhervormingen en bezuinigingen. Langer werken is onmisbaar om de enorme demografische verschuiving op te vangen, pensioenen betaalbaar en afdoend te houden en om de solidariteit tussen de generaties evenwichtig te maken. Halsstarrig verzet stelt het noodzakelijke uit tot het uiteindelijk onvermijdelijk en zeer pijnlijk wordt.

De crisis is onze collectieve erfenis

Thu, 09 Sep 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos legt uit hoe de begrotingskrater onze collectieve erfenis is: de combinatie van nalatigheid vóór de crisis en eigenbelang na de crisis. De moraal van het crisisverhaal is dat we de plicht hebben de economie in betere gezondheid door te geven aan de jongere generaties. Besparen om en door te verbeteren, is hét hoofdingrediënt in het recept van een geslaagde sanering.

Oplossingen voor Brussel

Fri, 03 Sep 2010 12:00:00 +0100

In het kader van de politieke onderhandelingen over Brussel analyseert Ivan Van de Cloot de budgettaire situatie van onze hoofdstad en de capaciteit om haar schulden terug te betalen. In het licht van de relatieve onzekerheid over de reorganisatie van ons land schuift hij denkpistes en oplossingen naar voor omtrent de moeilijkheden en uitdagingen waar een hoofdstad als de onze mee te maken heeft.

Op weg naar een volwassen financieringsstelsel?

Mon, 30 Aug 2010 12:00:00 +0100

De Belgische politieke complexiteit staat een doeltreffend en efficiënt beleid te vaak in de weg. Gezien de precaire budgettaire situatie van het federale niveau moeten we de financiële mechanismes van ons land grondig durven te herzien. In dit opiniestuk benadrukt Ivan Van de Cloot dat het belangrijk is de deelstaten voor hun uitgaven te responsabiliseren, maar ook dat er verschillende manieren zijn om dit doel te bereiken: laten we ons hoeden voor een nieuwe financieringswet met hoog fetisjgehalte!

Arbeidsmarktlessen van de Grote Recessie

Tue, 24 Aug 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos geeft bespiegelingen bij verschillen in arbeidsmarktprestaties van landen tijdens de crisis. De hoofdoorzaak betreft economische verschillen, niet verschillen in arbeidsmarktbeleid. Maar de crisis heeft de kloof tussen insiders en outsiders op de arbeidsmarkt verder verdiept, terwijl de verleiding naar een meer politieke aansturing van de arbeidsmarkt aanhoudt.

Wat we zelf doen, doen we (misschien) beter: Welke staatshervorming voor een betere arbeidsmarkt?

Mon, 23 Aug 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos presenteert een pragmatische leidraad voor het debat rond een staatshervorming voor een betere arbeidsmarkt. Hij ziet drie scenario’s – Mini, Medium en Maxi – met in totaal zestien topics voor regionalisering van het arbeidsmarktbeleid. Hij stelt voor te focussen op drie prioritaire clusters in bevoegdheidsherverdeling: werkloosheidsbeleid, transitiebeleid en doelgroepenbeleid. Essentieel zijn daarenboven een duurzame organisatie en financiering, met responsabilisering van de regio’s. Daarvoor schetst hij drie opties: Logica, Voorspelbaarheid en Verfijning.

Regionaliseer de besteding van werkloosheidsuitkeringen

Wed, 18 Aug 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos doet drie voorstellen om de regionale capaciteit voor meer werkkansen in België maximaal te ontplooien: bevoegdheid over controle en sanctie, invulling van passende arbeid en de besteding van de werkloosheidsuitkeringen. Daarmee overstijg je dogma’s over de duur van uitkeringen en realiseer je het beste van drie werelden.

De Gezondheidseconomie: uitdagingen, opportuniteiten en pistes voor hervorming

Tue, 17 Aug 2010 12:00:00 +0100

Demografische, wetenschappelijke en technologische evoluties leggen steeds meer financiële druk op ons gezondheidszorgsysteem. Demografische, wetenschappelijke en technologische evoluties leggen steeds meer financiële druk op ons gezondheidszorgsysteem. Zowel de publieke als de private gezondheidszorguitgaven stijgen aanzienlijk. Zonder grondige, structurele hervormingen nemen we het risico ons systeem, vroeger nochtans bekend voor zijn kwaliteit en zijn toegankelijkheid, geleidelijk aan te zien afbrokkelen. De bedoeling van dit artikel is het hervormingsdebat van de Belgische gezondheidszorg te voeden. De nadruk ligt vooral op nieuwe rollen voor alle actoren van het systeem, nieuwe financiële en niet-financiële prikkels voor de zorgverleners en zorgorganisaties om deze nieuwe functies ook daadwerkelijk op te nemen (en uit te breiden) en een brede (horizontale?) reorganisatie van het systeem dat de patiënt en de pathologie weer naar het centrum brengt (ook wel gekend als het zorgcontinuüm). In hun conclusie pleiten Marc De Vos en Brieuc Van Damme voor een betere gezondheidszorgfinanciering.

Meer buffers in grillige voedselmarkt

Wed, 11 Aug 2010 12:00:00 +0100

Er is weer iets loos in het land van de voedselproductie en dit slechts twee jaar na de voedselcrisis van 2008 die ook in ons land veel stof deed opwaaien. Volgens Ivan Van de Cloot moeten we verder kijken dan ons eigenbelang op korte termijn. Niet alleen moeten we evalueren wat een bijsturing van de Europese landbouwpolitiek inhoudt voor de landbouwers in het Zuiden, maar moeten recente ervaringen ons ook aanzetten tot het ontwikkelen van een meer duurzame landbouwproductie.

WK Voetbal 2018: economische opportuniteit of own-goal?

Mon, 09 Aug 2010 12:00:00 +0100

België stelt zich samen met Nederland kandidaat om in 2018 het wereldkampioenschap voetbal (WK) te organiseren. Volgens Johan Albrecht en Ruben Laleman, kan het WK een mooie economische opportuniteit bieden indien een uitgekiende investeringsstrategie wordt uitgevoerd.

Budgettaire besparingen en noodzaak van beleidscoördinatie (2)

Wed, 04 Aug 2010 12:00:00 +0100

Zelfs als we er in slagen 22 miljard euro te besparen, dan nog zal dit onvoldoende zijn om de omvang van onze publieke schuld en de stijgende vergrijzingkosten op te vangen na 2015, zegt Ivan Van de Cloot. Om deze uitdagingen het hoofd te kunnen bieden hebben we nood aan meer coördinatie van het Europese beleid.

Waarom de strijd voor democratie belangrijk blijft

Wed, 28 Jul 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos reflecteert over de internationale achteruitgang van de democratie. Hij ontwaart diskrediet, onwil en onmacht. Maar rijke autoritaire regimes zijn een gevaar. Het Westen moet international de strijd voor democratie blijven voeren.

Transfers en regionale groei

Mon, 26 Jul 2010 12:00:00 +0100

Interregionale herverdeling in Europa, en in België in het bijzonder, vormt een rem op de economische groei van de minder welvarende regio’s. Op basis van een econometrische analyse toont dit Vives rapport aan dat een hypothetische vermindering van de interregionale herverdeling met 1/3 zou leiden tot een extra groei van 0,30 percentpunten per jaar in Vlaanderen en 0,42 percentpunten per jaar in Wallonië. Dit zou dus de convergentie tussen de regio’s bevorderen.

Hervormen is de echte uitdaging van de vergrijzing

Wed, 07 Jul 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos ventileert frustratie naar aanleiding van het zoveelste jaarverslag van de Studiecommissie Vergrijzing. De voorbereiding van de vergrijzing is gewoon mislukt. De rekening klopt niet. Alleen daadkrachtige hervormingen en een doordachte groeistrategie kunnen ons redden. We hebben geen nood aan commissies die budgetten berekenen, maar aan commissies die hervormingen adviseren.

Stop de verkwisting van ons menselijk kapitaal!

Tue, 29 Jun 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos laakt de verkwisting van de enige natuurlijke rijkdom in België: menselijk talent. In migratie en integratie, in het onderwijs en op de arbeidsmarkt is verspilling troef. Er is nood aan een brede beleidsmobilisatie voor menselijk kapitaal, zonder dogma’s. De klok van de demografie tikt immers onheilspellend.

Budgettaire besparingen en noodzaak van beleidscoördinatie

Thu, 24 Jun 2010 12:00:00 +0100

Coördineer industrieel beleid op Europees niveau

Thu, 24 Jun 2010 12:00:00 +0100

In heel wat domeinen is coördinatie op minstens Europees niveau gewenst is, omdat ze effectief fysisch de grenzen van een individuele lidstaat kunnen overschrijden, maar ook omdat de noodzakelijke schaalvoordelen vaak niet ontwikkeld kunnen worden binnen de grenzen van (zeker) een klein land.

Investeer publieke middelen in activiteiten waarvoor er al een basis aan kennis en privaat R&D traditie bestaat

Thu, 24 Jun 2010 12:00:00 +0100

De overheid moet vooral mikken op activiteiten waarvoor er reeds een basis aan kennis en privaat R&D traditie bestaat.

Evalueer investeringen met publieke middelen op basis van duidelijke doelstellingen

Tue, 22 Jun 2010 12:00:00 +0100

Er moeten steeds duidelijke doelstellingen opgesteld worden waarbij elke steun vervalt indien deze niet tijdig bereikt worden. Transparantie is hiertoe een levensnoodzakelijke voorwaarde, om correct te kunnen evalueren. Winnaars moeten beloond worden, verliezers moeten niet gestraft worden (wel losgelaten).

Investeer publieke middelen enkel in toekomstgerichte activiteiten, zonder hele sectoren te bevoordelen.

Tue, 22 Jun 2010 12:00:00 +0100

Het gaat werkelijk om het stimuleren van bepaalde toekomstgerichte activiteiten en niet van het bevoordelen van hele sectoren.

Steun enkel nieuwe technologieën met publieke middelen.

Tue, 22 Jun 2010 12:00:00 +0100

Een cruciale voorwaarde om te vermijden dat industrieel beleid leidt tot verkwanseling van publieke middelen kan er ten eerste in bestaan om enkel nieuwe technologieën te steunen (sunrise- in plaats van sunset-industrieën)

Er is geen alternatief voor besparen en hervormen

Mon, 21 Jun 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos legt uit waarom de internationale economische context het moeilijke Belgische plaatje nog verder compliceert. Groeivertraging in Europa en het risico van een dubbele dip nopen tot nuchterheid. De staat zit op zijn tandvlees. Besparen en hervormen zijn onvermijdelijk. Een stabiele en daadkrachtige regering is noodzakelijk.

Europa 2020 en België: de uitdagingen

Mon, 21 Jun 2010 12:00:00 +0100

Hoe maken we betere en duurzame groei na de crisis? Wat zijn de belangrijkste uitdagingen voor sociaal en economisch beleid? Welke keuzes dringen zich voor België op, na de federale verkiezingen van 13 juni? De Europese Commissie wil inspireren met de strategie “Europe2020”. Tijdens een studiedag organiseerd door het Itinera Institute en de Europese Commissie, debatteerden Vooraanstaande sprekers uit de politieke, economische en academische wereld over de hoofdthema’s van de Europese strategie en de toepassing daarvan op België.

De democratie heeft economische groei nodig

Mon, 14 Jun 2010 12:00:00 +0100

Ivan Van de Cloot waarschuwt voor de gevolgen van stagnerende economische groei. In gebieden in de wereld waar we een stationaire economie vinden, worden er inderdaad vooral veel middelen geïnvesteerd in de uitbuiting van anderen.

Hitparade van de verkiezingsbeloften : hoe financieren ?

Wed, 09 Jun 2010 12:00:00 +0100

In deze verkiezingsperiode lijken de politieke partijen de economische realiteit te vergeten. De programma’s bevatten een heel resem nieuwe uitgaven maar zeggen weinig over hoe deze te financieren. Jean Hindriks en Isabelle Martin vragen zich af hoe ze die beloften willen waarmaken gegeven de budgettaire en demografische uitdagingen.

Besparen door hervormen in overheid en gezondheidszorg

Mon, 07 Jun 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos steunt de besparingsdoelstellingen maar onderstreept dat zij gepaard moeten gaan met verstandige en structurele hervormingen. Lineaire kostenreductie is een gemakkelijkheidsoplossing die de doelstelling van een betere overheid en een efficiëntere gezondheidszorg niet zal bereiken. Structurele hervormingen kunnen van de crisis een grote opportuniteit maken.

Houdbaarheid aanmoedigen in Europa

Thu, 27 May 2010 12:00:00 +0100

Europa werd hard getroffen door de crisis en wordt nu met belangrijke budgettaire deficits geconfronteerd. Groei moet terugkeren maar besparingsmaatregelen zijn even noodzakelijk om weer stabiliteit in de overheidsfinanciën te brengen. Dit IMF rapport bestudeert de tekenen van herstel in Europa in vergelijking met de rest van de wereld en formuleert macro-economische, financiële en prudentiële beleidsaanbevelingen om de kapitaaltoevloed te stabiliseren.

De cijfers van het realisme over begroting en vergrijzing

Fri, 21 May 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos legt uit hoe België voor een ongeziene budgettaire uitdaging staat, met zware besparingen op korte termijn en noodzakelijke overschotten op middellange termijn. Tegelijkertijd zijn structurele hervormingen in de sociale zekerheid onafwendbaar en moet het economisch potentieel verbeteren, met een staatshervorming er bovenop. De volgende legislatuur is er één van bloed, zweet en tranen.

Een stabiele euro vergt meer economisch potentieel

Mon, 17 May 2010 12:00:00 +0100

Voor Marc De Vos is de echte eurocrisis niet de overheidsschuld van vandaag, maar het groeipotentieel van morgen. De centrale uitdaging voor de euro is of de lidstaten zullen kunnen hervormen alvorens de noodzakelijke hervormingen verminkingen worden die het verval versnellen in plaats van omkeren. Politieke verwijten moeten stoppen. Structurele hervormingen voor meer groei en meer competitiviteit zijn essentieel.

Een Europees antwoord op een draaikolk van speculatie

Tue, 11 May 2010 12:00:00 +0100

Als je huis afbrandt door eigen nalatigheid, zal de brandverzekering moeilijk doen, maar de brandweer zal wel komen. Naar analogie daarmee kan de EU de Griekse economie en andere helpen, maar niet vrijkopen. We kunnen allemaal schimpen op bepaalde vormen van irrationaliteit van de markt, maar dat verhindert niet dat een heel aantal landen fundamenteel moeten ingrijpen om hun kredietwaardigheid te vrijwaren.

De socio-economische rol van internet bemiddelaars

Thu, 06 May 2010 12:00:00 +0100

Niet alleen het internet heeft onze samenleving en haar economie grondig veranderd, ook de internet bemiddelaars die toegang geven, plaats aanbieden, gegevens doorsturen, inhoud indexeren en specifieke diensten ontwikkelen hebben voor een ware socio-economische revolutie gezorgd. Zij maken een resem activiteiten mogelijk, steeds meer via mobiele technologie. Zodoende hebben ze de gebruikers en consumenten macht gegeven dankzij informatievoorziening, prijs en kwaliteitvergelijkingen en een uitgebreider product- en dienstenaanbod. Dit, en meer, wordt in dit boeiende OESO rapport besproken en geanalyseerd.

De kost van het politieke bestel

Tue, 04 May 2010 12:00:00 +0100

Bij een goed geleid bedrijf is er een duidelijke strategie en de bedrijfsstructuren worden helemaal gekneed in functie van dit doel. Een politiek bestel heeft uiteraard wel wat meer om het lijf aangezien er heel wat onenigheid is over de gewenste strategie. Onenigheid die moeilijker een halt toegeroepen kan worden gezien de eigenheid van de democratie. Het is essentieel de administratie zo doeltreffend mogelijk te voeren en daar ligt het kalf vandaag gebonden.

De verkiezingen zijn te belangrijk voor een boycot.

Tue, 04 May 2010 12:00:00 +0100

Marc De Vos reageert op de beweging die vervroegde verkiezingen wil boycotten. Hij deelt veel van de frustratie maar onderstreept het historische belang van de verkiezingen. We hebben op 13 juni 2010 niet alleen een afspraak met de politieke klasse, maar ook met de volgende generatie.

Video:Groene auto’s: redder in nood van de auto industrie

Tue, 04 May 2010 12:00:00 +0100

De media staan er bol van, politici hebben er de mond van vol: de groene auto als redder van de Belgische auto industrie. Een goed industrieel beleid is nodig, daar is iedereen het over eens. Maar moet de overheid massaal investeren in groene auto’s? Johan Albrecht, milieu econoom en senior fellow bij het Itinera Instituut, antwoordt volmondig neen.

Naar een nieuwe auto industrie in Vlaanderen: reactie van Wilson de Pril, Agioria